Paleisbeeld

Lasergesneden rvs
Sarphatipark
Oplevering: 2021
Opdracht: Stichting het Nieuwe Zuiden
Foto’s: Dingema Mol, Frederieke Jochems

In de vijver in het Sarphatipark ligt een leeg kunstplatform. Stichting het Nieuwe Zuiden zag hier een uitgelezen plek voor een ode aan het voormalige Paleis voor Volksvlijt. Het Paleis voor Volksvlijt, een initiatief van armenarts en ondernemer dr. Samuel Sarphati, werd geopend in 1864 op het huidige Frederiksplein. Het werd gebouwd als een modern tentoonstellingsgebouw, geïnspireerd op het beroemde Crystal Palace te Londen.

Het Paleis voor Volksvlijt was een ruim zestig meter hoge suikertaart van ijzer en glas. Een toonbeeld van de vooruitgang en maatschappelijke perspectieven. Het had als doel de ‘verspreiding en bevordering van het volksgeluk’ en was als culturele hotspot geliefd onder vele Amsterdammers. Een brand verwoestte het Paleis in 1929, en heeft sindsdien een bijna mythische reputatie.

Zowel de oorspronkelijke maquette, de skeletbouw, als de resten van het gebouw na de brand bezitten een ijle schoonheid. Want hoewel architect Outshoorn zich liet inspireren door het Crystal Palace voegde hij daar heel veel ornamenten, koepels en torentjes aan toe. Onder deze laag versieringen bevindt zich een kenmerkende heldere structuur. Dit ritmische silhouet heb ik benut voor een lichte representatie, als ware het omhulsel van een geest die nog rondzwerft in het park en die je nieuwsgierig maakt naar zijn herkomst. In plaats van de godin Victoria, die bovenop het oude Paleis stond, staat nu een beeldje van een eend.

Het Paleisbeeld is mede mogelijk gemaakt door het Amsterdams Fonds voor de Kunst, Fonds voor Zuid, Stadsdeel Zuid en driehonderd Volksaandeelhouders